Μια ιστοσελίδα μπορεί να είναι εντυπωσιακή, γρήγορη και τεχνικά σύγχρονη, αλλά να παραμένει δύσχρηστη για ένα σημαντικό μέρος των επισκεπτών της. Μικρά γράμματα, χαμηλή αντίθεση, εικόνες χωρίς περιγραφή και φόρμες που δεν λειτουργούν σωστά με το πληκτρολόγιο μπορούν να μετατρέψουν μια απλή ψηφιακή ενέργεια σε πραγματικό εμπόδιο.
Η digital accessibility, ή ψηφιακή προσβασιμότητα, αφορά τον σχεδιασμό ιστοσελίδων, εφαρμογών και ψηφιακών υπηρεσιών έτσι ώστε να μπορούν να χρησιμοποιηθούν από όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους, ανεξάρτητα από τις δυνατότητες, τον εξοπλισμό ή τις προσωρινές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν.
Η έννοια συνδέεται συχνά αποκλειστικά με ανθρώπους που έχουν κάποια αναπηρία. Στην πραγματικότητα, οι αρχές της προσβασιμότητας βελτιώνουν την εμπειρία για πολύ ευρύτερο κοινό. Ένας χρήστης μπορεί να προσπαθεί να διαβάσει μια οθόνη κάτω από έντονο φως, να χρησιμοποιεί μόνο το ένα χέρι ή να βρίσκεται σε έναν χώρο όπου δεν μπορεί να ακούσει τον ήχο ενός βίντεο.
Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, ένας καλύτερα σχεδιασμένος ψηφιακός χώρος κάνει τη διαφορά. Οι υπότιτλοι, για παράδειγμα, είναι απαραίτητοι για ανθρώπους με προβλήματα ακοής, αλλά εξυπηρετούν και όσους παρακολουθούν ένα βίντεο χωρίς ήχο. Η καθαρή αντίθεση βοηθά ανθρώπους με προβλήματα όρασης, αλλά κάνει το περιεχόμενο πιο ευανάγνωστο για όλους.
Η προσβασιμότητα ξεκινά από τον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται το περιεχόμενο. Οι ξεκάθαροι τίτλοι, η σωστή σειρά των πληροφοριών και οι κατανοητές οδηγίες επιτρέπουν στον χρήστη να βρίσκει πιο γρήγορα αυτό που αναζητά. Ένα περίπλοκο μενού ή μια ασαφής φόρμα δεν δημιουργούν δυσκολία μόνο σε μία συγκεκριμένη ομάδα. Μειώνουν συνολικά την ποιότητα της εμπειρίας.
Σημαντικό ρόλο παίζουν και τα εναλλακτικά κείμενα στις εικόνες. Όταν μια εικόνα μεταφέρει πληροφορία, χρειάζεται μια σύντομη περιγραφή που μπορεί να διαβαστεί από υποστηρικτικές τεχνολογίες. Αν το κείμενο λείπει, ο χρήστης μπορεί να χάνει ένα ουσιαστικό μέρος του περιεχομένου.
Αντίστοιχα, τα κουμπιά και οι σύνδεσμοι πρέπει να εξηγούν καθαρά τι θα συμβεί όταν επιλεγούν. Φράσεις όπως «πατήστε εδώ» δεν προσφέρουν αρκετή πληροφορία όταν διαβάζονται εκτός του υπόλοιπου κειμένου. Ένα σαφές «κατεβάστε τον οδηγό» ή «ολοκληρώστε την παραγγελία» είναι πιο χρήσιμο για όλους.
Η πλοήγηση μόνο με πληκτρολόγιο αποτελεί επίσης βασική δοκιμή προσβασιμότητας. Δεν χρησιμοποιούν όλοι οι άνθρωποι ποντίκι ή οθόνη αφής. Αν ένα μενού, ένα αναδυόμενο παράθυρο ή μια φόρμα δεν μπορούν να ελεγχθούν με τα πλήκτρα, ένα μέρος των χρηστών αποκλείεται από τη διαδικασία.
Για μια επιχείρηση, η digital accessibility δεν αποτελεί μόνο τεχνικό ή κοινωνικό ζήτημα. Επηρεάζει άμεσα την πρόσβαση στο περιεχόμενο, στις υπηρεσίες και στα προϊόντα της. Όταν ένα e-shop δεν είναι εύχρηστο, δεν χάνει απλώς επισκέπτες. Χάνει ανθρώπους που μπορεί να ήταν έτοιμοι να αγοράσουν αλλά δεν κατάφεραν να ολοκληρώσουν τη διαδικασία.
Η προσβασιμότητα ενισχύει και την αξιοπιστία ενός brand. Δείχνει ότι η επιχείρηση δεν σχεδιάζει μόνο για τον ιδανικό χρήστη με την τέλεια σύνδεση, τη μεγάλη οθόνη και τις καλύτερες συνθήκες. Αναγνωρίζει ότι το πραγματικό κοινό είναι διαφορετικό και χρειάζεται περισσότερους από έναν τρόπους πρόσβασης.
Ένα συχνό λάθος είναι να αντιμετωπίζεται η προσβασιμότητα ως παρέμβαση που πραγματοποιείται στο τέλος ενός project. Όταν όμως η ιστοσελίδα έχει ήδη σχεδιαστεί και αναπτυχθεί, οι αλλαγές μπορεί να είναι πιο δύσκολες. Είναι προτιμότερο να εντάσσεται από την αρχή στη δομή, στο design και στη συγγραφή του περιεχομένου.
Αυτό δεν σημαίνει ότι μια υπάρχουσα ιστοσελίδα πρέπει να αλλάξει ολόκληρη μέσα σε μία ημέρα. Η βελτίωση μπορεί να ξεκινήσει σταδιακά, με έλεγχο των βασικών σελίδων, των φορμών επικοινωνίας, της διαδικασίας αγοράς και του περιεχομένου που χρησιμοποιείται συχνότερα.
Η ψηφιακή προσβασιμότητα δεν περιορίζει τη δημιουργικότητα. Αντίθετα, αναγκάζει τον σχεδιασμό να γίνει πιο καθαρός, λειτουργικός και ουσιαστικός. Ένα όμορφο ψηφιακό περιβάλλον δεν χρειάζεται να είναι περίπλοκο για να ξεχωρίζει.
Η καλύτερη τεχνολογία δεν είναι μόνο εκείνη που προσφέρει περισσότερες λειτουργίες. Είναι εκείνη που επιτρέπει σε περισσότερους ανθρώπους να τις χρησιμοποιούν. Όταν ο ψηφιακός σχεδιασμός λαμβάνει υπόψη διαφορετικές ανάγκες, δημιουργεί εμπειρίες που είναι πιο ανθρώπινες, πιο αποτελεσματικές και τελικά πιο χρήσιμες για όλους.
